Once upon a time

Once upon a time, or about 5000 years ago, small, separate groups of settlers clustered around a river. This was not just any ordinary river: it was a wide, unusually colored river whose branches spread far through the land. In certain parts, it was crystal clear; in others, it was a deep, rich brown. The water roared and gushed, often flooding the low plains.

The early peoples who settled in the area named the river Red River for its remarkable colour. To the north, they were protected by the tall, green mountains, and where the sun sets, endless dense jungles covered the land. Venturing further eastwards, they met the vast sea which provided them with abundant fish. They thrived in harmony with their surroundings.

The sea often brought plentiful rain, which gifted the tribes with humidity and floods, but above all fertility. This fertility was what fed the peoples: they soon realized that the floodplains, mud and warmth were perfect to grow wet rice and millet. They spent their days cultivating the land, managing floods and building settlements; but also painted, sang songs, cherishing nature and their communities.

However, even though the floods and water were a blessing, soon it grew harder and harder for the peoples to manage the rebellious river. They needed unity.

The Dragon Lord of Lac, Lạc Long Quân, son of the first Vietnamese king and descendant of the legendary ruler of Shennong, was the father of the early Vietnamese people. He was a smart and strong leader who loved the sea. He met Âu Cơ, the beautiful and kind immortal fairy who fluttered up high at the top of the Vietnamese mountains, helping the sick and elderly in need. They met and fell in love, and soon Âu Cơ bore a sac of one hundred eggs, which hatched into one hundred beautiful children.

However, Âu Cơ longed for the mountains, while the Dragon Lord yearned for the sea. They separated, each taking with them fifty children. Up in the mountains, Âu Cơ raised her fifty sons and daughters to become smart, kind, and strong leaders, living with the resources that the jungles and the mountains provided them with, rearing animals and growing trees. Lạc Long Quân taught his children to respect the ocean, to fish and hunt, to cook and harvest rice. Together, the children of the Dragon and the Fairy, are the ancestors of the Vietnamese people…

Ở trên là trích đoạn chương mở đầu của cuốn sách lịch sử VN cho trẻ em mà con La kỳ cạch viết đâu từ hơn năm nay. Nó viết từ Lạc Long Quân đến nỏ thần An Dương Vương đến Trưng Trắc Trưng Nhị, cứ thế đến tận lịch sử VN thời cận và hiện đại. Viết xong bắt mẹ nó đọc. Mẹ nó nghe Âu Cơ đẻ ra cái bọc trăm trứng, từ mỗi quả trứng lại nở ra một human, đã thấy chán vãi ra. Nhưng thấy nó tâm huyết quá, còn có ý định tự vẽ minh họa cho cuốn sách của mình, nên đã hứa bao giờ xong mẹ nó sẽ tài trợ phần in ấn. Gì chứ cứ tâm huyết là mẹ ủng hộ ❤️❤️❤️

Nhà có hai đứa con gái, đứa thì bò ra học Sử, đứa thì chỉ thấy học Địa. Bao nhiêu môn hữu ích hơn thì không học. Con mẹ bảo “Chúng mày chọn học những môn khoa học tự nhiên cho đầu óc học cách suy nghĩ và hành động logic tí đi”. Con mẹ luôn cho rằng mấy môn văn sử địa học cho biết. Chứ đầu óc toàn văn sử địa, não không luyện tư duy logic, lâu ngày sợ thành suy nghĩ và nói năng như người cõi trên.

Xong chuyện tự nhiên lại đi học Sử của con La nói sang chuyện học Địa của con Na. Con Na học lớp 11, cả chục môn môn nào cũng trong tình trạng lởm khởm, trừ môn Địa lý. Văn thì ghét viết, Toán Lý Hóa thì học không vào, ngoại ngữ thì mỗi thứ tiếng nói được vài từ, Sinh thì thích đấy nhưng khó quá. Mình không nhắc thì nó đúng kiểu tuổi thơ vui chơi hồn nhiên, không bao giờ đụng tới sách vở. Nhắc ít thì nó giả điếc. Nhắc nhiều thì nó nổi khùng dọa bà càng nhắc tôi càng không học. Lại phải đợi đến tận lúc nó mang điểm kém về, mặt mũi lấm lét, thì mình mới có cớ gào lên. Gào lên thì nó thút thít ngồi vào bàn học. Học được điểm tốt một cái là lại không học nữa, vì điểm tốt rồi thì cần gì phải học nữa. Tình hình học tập trong năm cứ lên xuống như đồ thị sin cos. Hết kiểm tra, hết thi, hết năm, là đầu óc lại quên sạch sẽ. Thật sự chứ cứ nói tới chuyện học của nó là mình sôi cả mề.

P.S: Mẹ dẫn hai chị em đi ăn tối. Con em bảo “we eat good here”. Con chị bảo “mài phải nói là we eat well. Học trường Anh mười mấy năm mà mài nói tiếng Anh thế à”. Con em bảo “nói thế cũng được”. Con chị găng lên “nói thế không được. Mài mà tiếp tục nói tiếng Anh kiểu thế là tao đứng lên tao đi về”. Giá mà một con bớt mọt sách đi một tý, một con chăm học tự giác lên một tý, thì đời mình vất vả bao nhiêu cũng cam lòng. Mình thật.

Ảnh: lười học mải chơi và cãi láo như ranh, nhưng mình đi Kazan về thấy nó đã kịp điền vào lịch của mình như kia ❤️❤️❤️

Mỗi chúng ta đều phải vác cây thánh giá của đời mình

Cuối tháng 10 mình về Ý, kiểm tra sửa sang nhà cửa, dọn vườn, làm nhà, vừa làm việc của mình vừa quản thợ, cứ quần quật như thế từ sáng tới tối. Tháng 11 quay lại Moskva, tiếp tục không ngẩng mặt lên được. Năm nay mình tổ chức hội chợ từ thiện. Thư xin tài trợ đã gửi đi từ trước khi đi Ý, đến lúc từ Ý về là hàng tài trợ tới tấp gửi đến. Riêng việc nhận hàng, phân loại, định giá bán, chuẩn bị địa điểm, hậu cần, gửi email và tin nhắn quảng cáo sự kiện, đã lấy mất của mình 3 tuần liên tiếp đầu chổng vào đít chổng ra. Đốc thúc những người khác làm một thì phải đốc thúc bản thân mình mười.

Hội chợ thành công. Khách nườm nượp từ sáng tới tối. Hàng tài trợ năm nay nhiều, bán được cũng nhiều, thậm chí nhiều quầy hàng còn bán sạch bách. Số tiền thu về gấp 4 lần một hội chợ thông thường. Hội chợ xong rồi thì lại tiếp tục kiểm hàng, kiểm tiền, rồi phân bổ số tiền thu được cho các tổ chức trước khi bàn giao. Làm mọi việc cho minh bạch logic cũng lấy tiếp của mình thêm 2 tuần nữa.

Thời buổi cấm vận, kinh doanh khó khăn, xin được tài trợ rất khó. Thật sự chứ không có ngài thì chả ai  tài trợ cho cái mặt mình. Tổ chức cho tử tế cũng khó. Đến lúc phân bổ tiền cũng không dễ dàng gì, đụng đâu cũng vướng. Cứ phải lò dò như dẫm trên băng mỏng.

Bạn bảo thôi mày vất vả quá rồi, để chúng tao dẫn mày đi chơi. Thế là cả lũ nhảy lên tàu đi Kazan. 2 ngày vãn cảnh, văn nghệ và ăn uống. Được vui chơi sau khi đã trầy vi tróc vảy hoàn thành trọng trách của mình, là một cảm giác thật nhẹ nhõm sung sướng.

Quay về Moskva một cái là thư mời sự kiện tới tấp gửi đến. Ai cũng phải chạy đua sự kiện trước giáng sinh. Tuy nhiên, người nội trợ đã cảm thấy mình đứng ngoài lề xã hội, không có nghĩa vụ gì phải lao vào vòng xoáy bất tận ấy cả.

Xin kiếu sự kiện ngày 8, bảo tôi vừa từ Kazan về không chuẩn bị kịp.

Xin kiếu sự kiện ngày 9, bảo nhiều người lắm đông lắm loạn lắm.

Xin kiếu sự kiện ngày 10, bảo tao đang lên cơn lười.

Xin kiếu sự kiện ngày 11, 12, 14, bảo tao chả có nghĩa vụ gì phải xuất hiện ở mấy sự kiện ấy cả.

Chỉ còn sự kiện ngày 13 là đang chần chừ. Nhưng dress code của sự kiện lại là màu trắng, trong khi mình chỉ có nhõn cái váy đen. Nhẽ lại kiếu nốt???

Thế là trong khi lũ bạn đang tấp nập váy áo í ới gọi nhau dự hết sự kiện này đến sự kiện khác thì mình nằm khểnh ở nhà hát. Đời có mấy tí mà cứ vất vả mãi, cún béo nhỉ.

P.S con bạn chỉ cách đây ít năm nhà còn rất giàu. Đại loại chồng nó sở hữu một tòa nhà nằm ngay trên quảng trường Đỏ. Sau khi kinh doanh phá sản vì covid và bị lừa mất hết tài sản, chồng nó bắt đầu trầm cảm và nghiện rượu, không đoái hoài gì đến vợ con, kệ mặc nó một mình xoay sở. Nó kể nó có một người bạn khác, kinh doanh phá sản, ngập trong nợ nần, chồng có bồ, bản thân thì phát hiện bị ung thư, tất cả đến cùng một lúc. Người bạn này bảo nó “L, mỗi chúng ta đều phải vác cây thánh giá của đời mình”. Nó bảo mình “Tao phải nuôi con một mình, nhưng nếu cây thánh giá của đời tao chỉ có thế, thì tao vui lòng vác nó”.

Còn mình, thánh giá mình phải vác ngẫm ra có khi là thánh giá events. Mà mình cũng đã đặt được nó xuống.

Xin đời đừng cho thêm cây thánh giá nào nữa. Nói mịe thế cho nhanh. 

5/12/2025

Gần đây mình và ngài đi ăn cùng một đại gia Nga. Đại gia bị vào danh sách cấm vận của EU một thời gian, sau đó vì lý do gì đó lại được bỏ ra. Đại gia và vợ đã bên nhau từ đâu như 14 tuổi. Đại gia bảo mình “tất cả những gì tôi có, tôi làm ra, bà ấy giữ hết”. Hỏi tại sao ông lại làm như vậy, đại gia bảo “tại vì tôi muốn bảo vệ những người phải phụ thuộc vào tôi, để bất cứ lúc nào có gì xảy ra với tôi, họ vẫn sống tốt”. Đoạn giang hai tay ngửa mặt lên trời kêu lớn “tôi chả có gì, tôi là một người tự do”, rồi quay sang bà vợ “tôi không thích dính dáng đến luật sư hay quan tòa, nhưng giờ mà bà bỏ tôi là tôi kiện bà”. Bà vợ cười tủm tỉm, thò tay vuốt má rồi vuốt tóc chồng.

Đại gia và vợ có sở thích du lịch và chơi các môn thể thao mạo hiểm. Ông ý say sưa kể cho mình một lần đi du lịch mạo hiểm ở đâu đó, đi có một mình. Bà vợ lưu ý luôn “tôi có bầu mà ông ý vẫn đi”. Đại gia cười hihi “nhưng ngày nào tôi cũng gọi điện cho bà còn gì”. Đoạn nói thêm “Trong suốt gần 50 năm qua, ngày nào tôi cũng gọi điện cho bà nhé”. Bà vợ lại cười tủm tỉm.

Lúc ăn xong món thịt, đại gia bỏ dao dĩa, thò tay lấy khúc xương và ngồi gặm say sưa, mặt mũi vui sướng như trẻ con. Vừa gặm vừa thanh minh với mình “tôi thích ăn bằng tay”, còn bà vợ thì cứ thỉnh thoảng lại lấy khăn lau cho chồng. Nước sốt dính vào má là lau má, dính vào một bên mép là cũng thò tay chấm chấm. Chồng cứ bận bịu gặm khúc xương, vợ cứ bận bịu lau lau chấm chấm.

Vừa gặm xương ông ý vừa kể cho mình một chuyện. Chẳng là ông ý có một niềm ao ước là biết hát. Sau khi chinh phục các đỉnh cao kinh doanh, ông ý quyết định chinh phục sang đỉnh cao ca hát. Liên lạc với một thầy dạy hát rất nổi tiếng ở Hollywood, sẵn sàng trả học phí khủng, miễn là dạy thế nào cho ông ý biết hát. Thầy vì đã thành công với rất nhiều học trò giờ thành ca sĩ nổi tiếng toàn cầu nên tự tin lắm, khẳng định chắc nịch “không hát được tôi trả lại tiền”. Thế là trò mua vé máy bay cho thầy khăn áo bay từ Hollywood qua Moskva để dạy trò hát, bao trọn ăn ở.

Sau đúng một tuần, thầy cương quyết “tôi trả lại ông tiền” :-))))))))))))

Tuy nhiên chuyến đi của thầy không vô ích. Vì tuy bỏ cuộc với khả năng ca hát của đại gia, thầy lại may quá thành công với cô con gái đại gia. Thầy đã dạy cô ấy từ một người không biết hát thành thi đỗ thành công vào một học viện hát hò nào đó ở Berkeley mà mình quên tên. Tuy nhiên học ở đó được 2 năm thì cô ấy cũng bỏ ngang vì “có học nữa cũng vô ích, không bao giờ hát hay hơn được bọn da đen”.

Sau đó thì cô ấy vướng vào một chuyện tình phức tạp. Và thế là vì con gái, đại gia phải dấn thân vào vòng kiện tụng hao tâm tổn sức.

Chẳng là cô ấy yêu một anh gốc Nam Mỹ. Cả hai có với nhau một cậu con trai. Tuy nhiên ở với nhau mới biết, ngoài nghiện ngập thì xuất thân của anh này cũng có vấn đề. Đại loại bố anh ta là trùm buôn ma túy gì đó. Đại gia khi biết chuyện thì quyết định đi một nước cờ mạo hiểm, bắt cóc cả con gái và cháu ngoại, đưa lên máy bay riêng trốn về Nga. Ở Mỹ, abduction là tội danh không đơn giản. Sau đó dĩ nhiên ông ý bị gọi hầu tòa. Ông ý bảo mình, cô tưởng tượng, lúc đó tôi đang nằm trong danh sách cấm vận của EU, bị tòa Mỹ triệu tập với cáo buộc abduction và tôi quyết định có mặt. Mình hỏi ông không sợ bị bắt giữ luôn tại Mỹ à. Ông ý bảo tôi sợ chứ, nhưng tôi phải làm điều đó để bảo vệ con gái tôi, nếu không suốt phần đời còn lại tôi sẽ nghĩ mình đã có thể làm nhiều hơn để bảo vệ con mà mình đã không làm.

Thế là ông ý đi Mỹ. Sau hai tháng hầu tòa, cuối cùng ông ấy đã thắng vụ kiện. Bồi thẩm đoàn 12 người thì 11 người bỏ phiếu thuận.

Ông ý, sau mọi vất vả, giờ ngồi hồn nhiên gặm khúc xương, nước sốt dính lem nhem trên mặt, say sưa nói về chuyện học hát và những cuộc thám hiểm ở những vùng đất hoang dã nhất trên trái đất. 

Đàn ông thì kiểu gì cũng trẻ con ngốc nghếch, không chuyện nọ thì cũng chuyện kia. Nhưng người đã làm tròn mọi trách nhiệm của mình, một cách trưởng thành và trách nhiệm nhất, thì trẻ con và ngốc nghếch, thậm chí điên rồ tí, cũng chả sao, các cụ nhể. 

Ảnh: áo khoác mua hồi năm hai đại học ở cửa hàng May 10 trên đường Láng Hạ. 30 năm sau, vẫn mặc đi Bolshoi. Mùi hương Coco Chanel của thuở 20 vẫn còn quanh quẩn đâu đây.